,,O Emmánuel, Rex et légifer noster, exspectátio géntium, et Salvátor eárum: veni ad salvándum nos, Dómine, Deus noster”
Wprowadzenie
Dzisiejsza Antyfona jest ostatnim wielkim wersetem, który śpiewa się w Adwencie przed kantykiem Maryi w czasie wieczornej modlitwy Kościoła. W języku polskim brzmi ona następująco:
,,O Emanuelu, Królu i prawodawco nasz, oczekiwanie narodów i Zbawicielu, przyjdź ku wybawieniu nas, Panie Boże nasz”[1].
Znaczenie tej Antyfony
Kantor na początku śpiewa: ,,O Emmanuelu!” W Piśmie Świętym ta nazwa pierwszy raz pojawia się w proroctwie Izajasza, kiedy to prorok wypowiada znamienne słowa: ,,Pan sam da wam znak: Oto Panna pocznie i porodzi Syna, i nazwie Go imieniem Emmanuel”[2]. Egzegeta komentując ten fragment Pisma, zaznacza że odnosi się to do kobiety, która jest dziewicą[3]. Taka właśnie wyda dziecko, którego imię oznacza ,,Bóg z nami”. Tego zwrotu używa Psalmista, kiedy wysławia dobroć Pana, który ochrania Swój Lud[4]. W tym sensie Ten, który przychodzi ma ochronić, zabezpieczyć całe stworzenie przed jakimś zagrożeniem. Niewątpliwie tym niebezpieczeństwem jest diabeł. Osobą przychodzącą jest Mesjasz, którego imię jest przepowiedziane przez Izajasza, a potwierdzone w ewangelicznej relacji Mateusza: ,,Stało się to wszystko, aby się wypełniło słowo Pańskiego powiedziane przez proroka”[5]. Kantor doskonale zna historię biblijną, dlatego tym większe jest jego zdumienie, im większą łaskę daje Pan. Pomny na to, że ,,już tylko godziny dzielą [go – przyp. autora] od wielkiej chwili”[6] wyśpiewuje z niecierpliwością: ,,O Bóg z nami!” On wyśpiewywał rano przed kantykiem Zachariasza: ,,Oto wypełniło się wszystko, co powiedział Anioł o Maryi Dziewicy”[7]. Zrobił to dlatego, że nie może się już doczekać przyjścia Pana. Jutro nie będzie oczekiwania takiego, jakie było wczoraj czy jest dzisiaj. Jutro będzie prawdziwa niecierpliwość i dzień oczekiwania będzie z godziny na godzinę przemieniał się w radość, którą kantor będzie ukazywał w niemalże każdej części brewiarza. Jest to zrozumiałe. Na początku tej serii, tj. 17 grudnia dzielił go tydzień od przyjścia Zbawiciela, a teraz dzielą go godziny, jutro zaś – minuty.
Chrystus nadał Nowe Prawo, stąd wołanie kantora: ,,Królu i prawodawco nasz, oczekiwanie narodów i Zbawicielu”. Ten kto nadaje prawo musi mieć wysoki status społeczny. Najczęściej prawodawcą jest organ rządzący, a więc przywódca. Synonimem tego słowa jest wyraz ,,król”. Dlatego Bóg, który przychodzi na ziemię, aby wypełnić Stare i nadać Nowe Prawo słusznie jest nazwany królem. On sam o Sobie mówi: ,,królestwo Moje nie jest z tego świata”[8]. Kantor dobrze wie, że Syn pochodzi od Ojca i od Niego zstępuje. Tylko Ten, który jest Bogiem i staje się Człowiekiem, przez Swoje zasługi może wykupić ludzkość spod władzy grzechu i śmierci. Święty Atanazy napisał: ,,Ciało przybrane przez Logos [ma – przyp. autora] wyzwolić wszystkich ludzi, wskrzesić wszystkich z martwych i dokupić winy”[9]. W obliczu tak wielkich cudów i czynów, które się mają dokonać, kantor nazywa Jezusa oczekiwaniem narodów oraz Zbawicielem. Jest to niezwykle trafne stwierdzenie. Całe stworzenie czeka na Niego, by ten otworzył niebo i zgładził grzech, odkupił winy i przywrócił przybrane synostwo, w końcu by wprowadził wiernych Bogu do nieba. Poprzednie Antyfony łączą się ze sobą oraz z tą, którą omawia się teraz. Chrystus będzie zatem „Dawidem na wieki” – królem rządzącym przez pokolenia. Jednak trzeba też zwrócić uwagę na jeszcze jeden aspekt – połączenia ,,Boga z nami” wraz ze ,,Zbawicielem”. Król Dawid budując świątynię chciał, aby Bóg miał jakieś mieszkanie. Żydzi ciągle uważają, że mieszkanie Boga było w świątyni, choć przecież ona Go nie pomieści. Chrystus ma to zmienić. On nie chce budowli, gdzie będą przychodziły wszystkie pokolenia by zobaczyć Jego dom. On przychodzi do człowieka z propozycją przebóstwienia i zamieszkania w nim. Ta propozycja jest dawana każdemu podczas liturgii, w której to Chrystus ponawia Swoje dzieła. Ona jest ośrodkiem życia Kościoła, poza którym nie ma zbawienia. On zaś jest Jego Głową – Królem i Prawodawcą. Przez ten pryzmat Amalariusz napisał: ,,Duch rady, który jest w Chrystusie, starannie zabezpiecza swoje członki, aby nie uległy zgubie”[10].
Ojciec Dąbrowski opisując ten dzień, wzywa aniołów, aby stroiły harfy, a niebian prosi o pomoc w powitaniu Chrystusa[11]. Czyni to dlatego, że jest on w pełni świadomy chwili, którą przeżywa. Należy zauważyć, że kantor po raz ostatni prosi Boga: ,,Przyjdź!” Jutro nie poprosi, bo będzie wyczekiwał i uroczyście poinformuje lud: ,,ujrzycie Króla królów”[12]. Pan już przybywa, kantor się weseli, stworzenie oczekuje wybawienia, a Kościół woła: ,,Wyzwól nas Panie”. Wszyscy wiedzą, że Bóg jest blisko. Niemniej, niektórzy z powodu swych grzechów się boją tego przyjścia (np. Herod), a inni z powodu czynienia pokuty i nawracania się czekają i w pełnym weselu oczekują Dziedzica.
Zakończenie
Dzisiaj jest prezentowany przedostatni tekst z tej serii. Jutro zostanie zamieszczone kilka zdań na temat radości w oczekiwaniu. Niemniej, przyglądając się wszystkim Antyfonom, można je zestawić w porządku: Sapientia, Adonai, Radix, Clavis, Oriens, Rex, Emmanuel. Jeśli zamieni się ich kolejność, będą te nazwy Boga ukazane w następującej kolejności: Emmanuel, Rex, Oriens, Clavis, Radix, Adonai, Sapientia. Żeby nie pisać tak dużo słów, można jest usytuować poprzez podanie tylko pierwszych liter: E,R,O,C,R,A,S. Widać tutaj dwa wyrazy: ERO CRAS – PRZYJDĘ JUTRO. On jutro stanie przed bramą mojego serca i powie: ,,Oto stoję u drzwi i kołaczę”[13]. Obym usłyszał Jego głos i Go wpuścił! Jeszcze mam czas na przygotowanie, jutro go aż tyle nie będzie. Obym był jak ci, którzy się nawrócili i mogą Go przyjąć. Obym ufnie wołał z Janem Apostołem: ,,Amen. Przyjdź Panie Jezu!”[14]
Dawid Makowski
Zachęcamy do odsłuchania tej Antyfony:
Bibliografia:
- Amalariusz z Metzu: Dzieła. T. II. Red. Gacia T. Lublin: TN KUL, 2017.
- Biblia Tysiąclecia. Wyd. V. Poznań: Pallottinum, 2014.
- Dąbrowski K.: Antyfony ,,O”. W: Mysterium Christi. Nr 1. 1931.
- Św. Atanazy: Chrystus i Jego Kościół. Siedem listów. Przekł. Szewczyk P. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2017.
Netografia:
- Wielkie Antyfony Adwentowe. 17 grudnia. W: ,,Franciszkanie” [online] https://www.franciszkanie.pl/artykuly/wielkie-antyfony-adwentowe-17-grudnia-1, [dostęp: 05.11.2020].
- Wielkie Antyfony – ‘’O’’ Antyfony – 17-23 grudnia. W: ,,Sanctus” [online] https://sanctus.pl/index.php?grupa=60&podgrupa=361&doc=304, [dostęp: 05.11.2020].
- Adwentowe antyfony ,,O”.Nie każdy o nich wie, a kryją ważną obietnicę. W: ,,Aleteia” [online] https://pl.aleteia.org/2016/12/20/slyszales-kiedys-o-adwentowych-antyfonach-o-poznaj-piekna-tradycje-kosciola/, [dostęp: 05.11.2020].
- Ad Vesperas (12-17-2020). W: ,,Divinium Officium” [online]https://divinumofficium.com/cgi-bin/horas/officium.pl.
- Morawski M.: Wielkie antyfony O! W: ,,Brewiarz” [online] https://brewiarz.pl/czytelnia/adwent_o.php3, [dostęp: 06.11.2020].
- Sekściński A.: Wielkie antyfony adwentowe. W: ,,Wiara” [online] https://liturgia.wiara.pl/doc/419868.Wielkie-antyfony-adwentowe, [dostęp: 05.11.2020].
[1] Tłum. za: Vesperes (12-23-2020). W: ,,Divinium Officium” [online] https://divinumofficium.com/cgi-bin/horas/officium.pl, [dostęp: 08.11.2020].
[2] Iz 7, 14.
[3] Por. Tamże (z przyp.). W: Biblia Tysiąclecia. Wyd. V. Poznań: Pallottinum, 2014.
[4] Por. Ps 46, 12.
[5] Mt 1, 22.
[6] Dąbrowski K.: Antyfony ,,O”. W: Mysterium Christi. Nr 1. 1931, s. 7.
[7] Tłum. własne. Jest to Antyfona przed kantykiem Zachariasza podczas jutrzni w Nadzwyczajnej Formie Rytu Rzymskiego.
[8] J 18, 36.
[9] Atanazy: Epistula ad Adelphium, 5. W: Św. Atanazy: Chrystus i Jego Kościół. Siedem listów. Przekł. Szewczyk P. Kraków: Wydawnictwo WAM, 2017, s. 130.
[10] Amalariusz z Metzu: Dzieła. T. II. Red. Gacia T. Lublin: TN KUL, 2017, s. 63
[11]Por. Dąbrowski K.: Antyfony ,,O”. W: Mysterium Christi. Nr 1. 1931, s. 7.
[12]Vesperes (12-24-2020). Tłum. za: Tamże. W: ,,Divinium Officium” [online] https://divinumofficium.com/cgi-bin/horas/Cofficium.pl, [dostęp: 08.11.2020].
[13] Ap 3, 20.
[14] Ap 22, 20.
jacktoto link togel link slot gacor situs toto link slot jacktoto slot 4d jacktoto situs toto togel link togel toto macau kawi898 jacktoto jacktoto toto togel link slot gacor link toto togel slot online situs slot online situs togel togel resmi toto slot situs gacor situs toto toto slot link slot
